— Iran ngày 17/4 tuyên bố mở lại hoàn toàn eo biển Hormuz cho tàu thương mại, trong khi Tổng thống Mỹ Donald Trump khẳng định lệnh phong tỏa tàu và cảng Iran của Mỹ vẫn “giữ nguyên toàn bộ” cho đến khi Tehran đạt được thỏa thuận rộng hơn với Washington, bao gồm cả vấn đề hạt nhân.
Ngoại trưởng Iran Abbas Araghchi viết trên X rằng tuyến hàng hải vận chuyển khoảng 20% dầu thô toàn cầu đã được mở lại, trong bối cảnh lệnh ngừng bắn 10 ngày giữa Israel và Hezbollah tại Lebanon đang tạm thời giữ vững. Ông Trump ban đầu ca ngợi động thái này, nhưng chỉ vài phút sau lại đăng thông điệp nói Hải quân Mỹ sẽ tiếp tục phong tỏa cho đến khi “giao dịch với Iran hoàn tất 100%”.
Iran trước đó đóng eo biển sau khi giao tranh tại Lebanon bùng phát, mà Tehran cho rằng vi phạm thỏa thuận ngừng bắn do Pakistan làm trung gian giữa Mỹ, Israel và Iran.
Tại Lebanon, ngừng bắn giữa Israel và Hezbollah đã giúp tạm dừng giao tranh sau nhiều tuần chiến sự. Người dân bắn pháo hoa và súng chỉ thiên tại Beirut để ăn mừng, trong khi nhiều gia đình tản cư bắt đầu quay về miền Nam dù chính quyền cảnh báo chưa an toàn. Lực lượng gìn giữ hòa bình Liên Hợp Quốc cho biết không ghi nhận không kích từ nửa đêm, nhưng cáo buộc Israel vi phạm không phận và pháo kích ở miền Nam.
Theo thỏa thuận do Bộ Ngoại giao Mỹ công bố, Israel được phép tự vệ trước các mối đe dọa “sắp xảy ra”, nhưng không được tiến hành tấn công chủ động vào mục tiêu ở Lebanon. Tuy nhiên, Thủ tướng Benjamin Netanyahu và Bộ trưởng Quốc phòng Israel Katz đều nói Israel sẽ không rút quân, tiếp tục duy trì “vùng an ninh” sâu 10 km trong lãnh thổ Lebanon và nhiều ngôi nhà tại khu vực này “sẽ bị phá hủy” khiến dân thường không thể trở về.
Hezbollah tuyên bố người dân Lebanon có “quyền kháng cự” và hành động của họ sẽ tùy thuộc diễn biến thực tế.
Thỏa thuận ngừng bắn đạt được sau loạt cuộc gọi ngoại giao giữa ông Trump, Ngoại trưởng Mỹ Marco Rubio, Thủ tướng Israel Netanyahu và Tổng thống Lebanon Joseph Aoun. Đây là lần đầu tiên trong nhiều thập kỷ Israel và Lebanon có trao đổi ngoại giao trực tiếp thông qua Washington.
Trong khi đó, Pakistan tiếp tục vận động để gia hạn ngừng bắn, khi Mỹ và Iran được cho là đã đạt “thỏa thuận nguyên tắc” nhằm kéo dài thời gian cho đàm phán về ba vấn đề chính: chương trình hạt nhân Iran, eo biển Hormuz và bồi thường thiệt hại chiến tranh.
Chiến sự kéo dài gần bảy tuần đã khiến hơn 3.000 người thiệt mạng ở Iran, hơn 2.100 ở Lebanon, 23 ở Israel, hơn chục người tại các nước vùng Vịnh và 13 binh sĩ Mỹ.
