— Tổng thống  Trump ngày 28/4 cho biết Iran đã thông báo với Washington rằng nước này đang ở trong tình trạng “sụp đổ” và muốn Mỹ mở lại eo biển Hormuz càng sớm càng tốt. “Iran vừa cho chúng ta biết rằng họ đang ở trong ‘State of Collapse’. Họ muốn chúng ta ‘Open the Hormuz Strait’ càng sớm càng tốt,” ông viết trên mạng xã hội Truth Social. Hiện không rõ Iran đã chuyển thông điệp này cho Mỹ bằng hình thức nào, và phía Tehran chưa đưa ra bình luận công khai.

Tuyên bố của ông Trump được đưa ra trong bối cảnh Iran đang chịu sức ép kinh tế nặng nề do eo biển Hormuz bị phong tỏa, khiến dầu thô không thể xuất khẩu và nguy cơ các mỏ dầu bị hư hại vĩnh viễn nếu hết chỗ chứa.

Iran nói mỹ đề nghị mở vòng đàm phán mới về eo biển hormuz

– Iran đang xem xét một yêu cầu mới từ Mỹ nhằm nối lại đàm phán để phá vỡ bế tắc quanh eo biển Hormuz, Ngoại trưởng Abbas Araghchi cho biết sau chuyến thăm St. Petersburg, nơi ông nhận được sự ủng hộ công khai từ Tổng thống Nga Vladimir Putin đối với nỗ lực ngoại giao. 

Nga tiếp tục tự đặt mình vào vai trò trung gian, từng đề xuất giữ hộ uranium làm giàu của Iran trong một khuôn khổ thỏa thuận tiềm năng. hành động ngoại giao mới diễn ra khi Washington đang đánh giá một đề xuất do Iran gửi qua Pakistan, trong đó kêu gọi mở lại eo biển Hormuz, chấm dứt các hành động thù địch và dỡ bỏ phong tỏa, đồng thời hoãn đàm phán hạt nhân sang giai đoạn sau để tránh bế tắc hiện tại. Tổng thống Donald Trump đã thảo luận đề xuất với đội an ninh quốc gia, nhưng các nguồn tin cho biết nội bộ Nhà Trắng chia rẽ: một quan chức nói ông không hài lòng, trong khi báo cáo khác cho biết ông chưa bác bỏ hoàn toàn. 

Ngoại trưởng Mỹ Marco Rubio đánh giá đề xuất “tốt hơn kỳ vọng” nhưng nhấn mạnh mục tiêu cốt lõi của Washington vẫn là ngăn Iran sở hữu vũ khí hạt nhân và không chấp nhận để Tehran có đòn bẩy kiểm soát Hormuz, vốn được ông mô tả như “một vũ khí hạt nhân kinh tế”. Pakistan tiếp tục làm trung gian nhưng chưa có kế hoạch họp trực tiếp cho đến khi hai bên tiến gần một bản ghi nhớ chung, trong khi Pháp kêu gọi Tehran đưa ra “nhượng bộ lớn” để thúc đẩy tiến trình. 

Trên thực địa, căng thẳng vẫn cao khi phong tỏa do Mỹ dẫn đầu vẫn còn hiệu lực, khiến hoạt động hàng hải ở vùng Vịnh gián đoạn. Dữ liệu theo dõi cho thấy một tàu LNG của ADNOC đã vượt Hormuz lần đầu kể từ khi xung đột bùng phát, trong khi nhiều tàu khác phải tắt tín hiệu hoặc phát danh tính giả để tránh bị chặn. Liên Hợp Quốc cảnh báo việc đóng Hormuz kéo dài có thể gây ra cuộc khủng hoảng chuỗi cung ứng tồi tệ nhất kể từ COVID-19 và chiến tranh Ukraine, nhấn mạnh tầm quan trọng sống còn của tuyến hàng hải này đối với kinh tế toàn cầu.

Iran Đề Nghị Mở Lại Eo Biển Hormuz Nếu Mỹ Đồng Ý Hoãn Đàm Phán Hạt Nhân

– Tòa Bạch Ốc cho biết họ đã nhận được đề xuất từ Iran về việc mở lại eo biển Hormuz nếu Washington đồng ý hoãn các cuộc đàm phán liên quan đến chương trình hạt nhân của Tehran, một đề xuất đang gây tranh luận trong nội bộ Tổng thống Trump. 

hành động này được xem là lối thoát tiềm năng cho cuộc chiến kéo dài hai tháng, vốn đã chuyển từ xung đột quân sự sang cuộc đối đầu kinh tế khi Mỹ phong tỏa các cảng của Iran để gây sức ép buộc Tehran nhượng bộ về làm giàu uranium.

Ngoại trưởng Iran Abbas Araghchi, người đã đến Islamabad chuẩn bị cho vòng đàm phán mới trước khi ông Trump hủy chuyến đi của phái đoàn Mỹ vào phút chót, cáo buộc Washington liên tục thay đổi lập trường và đưa ra yêu cầu “không hợp lý”, khiến tiến trình ngoại giao bị đình trệ. Trong khi đó, Bộ Ngoại giao Mỹ cho rằng Iran đang suy yếu vì khủng hoảng kinh tế và chịu áp lực buộc phải đạt thỏa thuận, nhưng nội bộ Tehran cũng chia rẽ về mức độ nhượng bộ có thể chấp nhận.

Việc đóng eo biển Hormuz đã gây ra cú sốc năng lượng toàn cầu, khiến giá dầu tăng mạnh, nhiều hãng hàng không phải hủy chuyến vì thiếu nhiên liệu, và châu Âu gần như mất nguồn cung dầu từ Trung Đông. Liên Hiệp Quốc cảnh báo tình trạng này đang dẫn đến “các thùng nhiên liệu trống rỗng, kệ hàng trống rỗng và những bữa ăn trống rỗng”, trong khi các đồng minh châu Âu thúc giục ưu tiên mở lại tuyến hàng hải quan trọng này.

Tuy nhiên, Chủ tịch Ủy Ban Châu Âu Ursula von der Leyen nói còn quá sớm để xem xét dỡ bỏ trừng phạt Iran, nhấn mạnh Tehran phải thể hiện thay đổi căn bản trước khi châu Âu cân nhắc bất kỳ nhượng bộ nào. Iran hiện vẫn duy trì việc đóng eo biển bằng máy bay không người lái, tên lửa, tàu cao tốc và thủy lôi, khiến khoảng 20% lượng dầu toàn cầu không thể lưu thông qua tuyến hàng hải chiến lược này.