– Hai quan chức Mỹ giấu tên nói với Axios rằng quân đội Hoa Kỳ đã thiết lập một hành lang vận tải qua eo biển Hormuz, giúp thách thức tuyên bố kiểm soát của Tehran đối với tuyến hàng hải này và đưa hàng triệu thùng dầu ra vào mỗi ngày. Thông tin này xuất hiện trong bối cảnh có báo cáo cho rằng Iran đang mất quyền kiểm soát đối với tuyến đường chiến lược, dù tình trạng gián đoạn giao thông vẫn tiếp diễn và gây thiệt hại kinh tế toàn cầu. Theo các nguồn tin, chiến dịch đã diễn ra trong vài tuần qua, với việc tàu Mỹ hỗ trợ di chuyển 15 đến 20 tàu chở dầu ra vào eo biển mỗi đêm. Tuyến đường này đi qua kênh phía nam gần bờ biển Oman, trái với tuyên bố của Tehran rằng họ kiểm soát hoàn toàn eo biển và khiến các tàu di chuyển qua đây đối mặt nguy cơ bị hỏa tiễn và máy bay không người lái của Iran tấn công. Điều này cũng có thể gây rủi ro cho các cuộc đàm phán giữa Iran và Oman về một thỏa thuận vận tải tạm thời mà hai bên nói rằng đã gần hoàn tất trong nhiều tuần qua.
Axios cho biết khoảng 10 triệu thùng dầu mỗi ngày đang được vận chuyển qua Hormuz theo tuyến mới của Mỹ, tương đương một nửa mức trước chiến tranh. Điều này giúp lý giải vì sao giá dầu chưa tăng lên mức 200 USD/thùng như dự báo bi quan trước đó. Tuy nhiên, các số liệu này không thể được kiểm chứng độc lập từ bên ngoài. Chiến dịch của Mỹ phức tạp hơn nhiều so với việc chỉ hộ tống tàu chở dầu. Một lực lượng đặc nhiệm đặt tại Fort Bragg, North Carolina, phối hợp với các chính phủ vùng Vịnh để lập danh sách riêng cho tàu rời Vịnh Ba Tư và tàu trống đi vào để nhận hàng. Thay vì để tàu di chuyển độc lập, các tàu được gom thành nhóm và đưa qua kênh phía nam trong các khung giờ ban đêm cố định. Theo hệ thống này, một hàng tàu chở dầu di chuyển ra hướng biển Ả Rập, theo sau là nhóm tàu trống đi vào. Không quân Mỹ hỗ trợ bằng cách triển khai máy bay chiến đấu để bảo vệ trước máy bay không người lái và hỏa tiễn hành trình của Iran. Quan chức Mỹ nói rằng lực lượng Hoa Kỳ đã đánh chặn tám máy bay không người lái và hai hỏa tiễn hành trình của Iran trong tuần qua, dù một số tàu vẫn bị trúng đạn.
Hệ thống này tạo ra một “băng chuyền” được bảo vệ, giúp duy trì dòng chảy dầu của vùng Vịnh ngay cả khi eo biển vẫn nguy hiểm đối với tàu cố gắng vượt qua. Theo báo cáo, hành lang này có thể được thiết lập sau chiến dịch kéo dài hai tuần của CENTCOM, gây thiệt hại nghiêm trọng cho mạng lưới radar và giám sát hàng hải của Iran quanh eo biển. Điều này khiến Iran không thể theo dõi tàu như trước và không có đủ hạ tầng để tiến hành các cuộc tấn công quy mô lớn. Iran chỉ mới khôi phục được một số radar nhỏ và hiện phụ thuộc nhiều vào lực lượng IRGC trên các tàu nhỏ để quan sát trực tiếp tàu qua lại. Do đó, Iran đã chuyển sang bắn máy bay không người lái và hỏa tiễn hành trình vào những khu vực họ nghĩ tàu đang di chuyển thay vì nhắm vào mục tiêu được theo dõi rõ ràng.
Có bằng chứng cho thấy giao thông thương mại đang chuyển về phía Oman, dù trước đó có báo cáo rằng tàu bắt đầu dùng tuyến phía bắc do Iran phê duyệt vì lo ngại bị tấn công. Dữ liệu từ Kpler cho thấy hơn 80% tàu chở hàng lỏng trong hai tuần qua dùng tuyến Oman hoặc tắt hệ thống định vị và có thể đi theo cùng hành lang phía nam. Một tháng trước, gần như không có tàu thương mại nào dùng tuyến Oman. Tuy nhiên, Hormuz vẫn chưa trở lại bình thường. Dữ liệu Kpler cho thấy chỉ có chín tàu hàng đi qua Hormuz trong hai ngày thứ Ba và thứ Tư tuần này, thấp hơn rất nhiều so với mức khoảng 130 tàu mỗi ngày trước chiến tranh. Một số tàu có thể đã đi qua với hệ thống AIS tắt, nhưng điều đó vẫn khiến tuyên bố rằng gần 10 triệu thùng dầu mỗi ngày đang di chuyển qua eo biển không thể được xác minh độc lập.



